Σκέψεις από την ομάδα Psychomanagement.
Έγινε ενημέρωση: 10 Ιουλ
Αποφάσεις υπό Πίεση
Πώς το Στρες Αλλάζει τον Εγκέφαλό μας
Μικρές αλλαγές με μεγάλη διαφορά.
Ξέρεις τι συμβαίνει μέσα σου όταν πρέπει να πάρεις μια απόφαση ενώ είσαι ήδη πιεσμέν@; Δεν σκέφτεσαι το ίδιο. Ο εγκέφαλος αλλάζει λειτουργία.
Η νευροεπιστημόνισσα Amy Arnsten έχει δείξει ότι το στρες επηρεάζει τον προμετωπιαίο φλοιό, το μέρος του εγκεφάλου που σχετίζεται με τη λογική και τον έλεγχο. Όταν αυτό συμβαίνει, δεν λειτουργείς πλέον στρατηγικά. Λειτουργείς πιο αυτόματα, πιο γρήγορα, πιο παρορμητικά. Η εστίαση περιορίζεται στο άμεσο και χάνεις τη συνολική εικόνα.
Στους εργασιακούς χώρους αυτό φαίνεται καθαρά μέσα από αποφάσεις που λαμβάνονται «στο πόδι», αντιδράσεις αντί για σκέψη, επιλογές που εξυπηρετούν το τώρα και όχι το μετά. Και κάπου εκεί δεν αποφασίζεις όπως θα ήθελες. Αποφασίζεις όπως αντέχεις εκείνη τη στιγμή.
Η ομάδα Psychomanagement συγκέντρωσε μερικές ιδέες που μπορούν να μας βοηθήσουν να παίρνουμε πιο καθαρές αποφάσεις, ακόμη κι όταν η πίεση είναι μεγάλη.
1. Αναγνώρισε τη στιγμή που «αλλάζεις λειτουργία»
Πρόσεξε τα σημάδια που σου δίνει το σώμα σου
Πριν προλάβεις να το σκεφτείς λογικά, το σώμα σου συνήθως έχει ήδη καταλάβει ότι βρίσκεσαι υπό πίεση: σφιγμένα σαγόνια, γρήγορη αναπνοή, ένταση στους ώμους. Το να μάθεις να αναγνωρίζεις αυτά τα σημάδια είναι το πρώτο βήμα για να μην αφήσεις την απόφαση σου στο αυτόματο πιλότο.
Ονόμασε το στρες, μη το αγνοήσεις
Μια απλή, εσωτερική παραδοχή όπως «είμαι πιεσμέν@ αυτή τη στιγμή» ενεργοποιεί ξανά, έστω και λίγο, τον προμετωπιαίο φλοιό. Η αναγνώριση του συναισθήματος είναι συχνά αρκετή για να ανακτήσεις ένα μέρος του ελέγχου.
2. Δημιούργησε χρόνο πριν αποφασίσεις
Η καθυστέρηση δεν είναι αδυναμία
Σε μια στιγμή έντασης, ακόμη και μερικά δευτερόλεπτα παύσης μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Ένα «θα σου απαντήσω σε λίγο» ή ένα «ας το ξανασυζητήσουμε αύριο» δεν είναι αναβλητικότητα. Είναι μια συνειδητή επιλογή να αφήσεις τον εγκέφαλό σου να επανέλθει σε πιο στρατηγική λειτουργία.
Αναρωτήσου: «τι θα σκεφτόμουν αν ήμουν ήρεμ@;»
Αυτή η απλή ερώτηση λειτουργεί σαν γέφυρα ανάμεσα στην αυτόματη αντίδραση και τη στρατηγική σκέψη, και συχνά αρκεί για να αλλάξει την κατεύθυνση μιας απόφασης.
3. Φρόντισε τις συνθήκες πριν χρειαστεί να αποφασίσεις
Ο ύπνος και η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια
Ένας εγκέφαλος που λειτουργεί ήδη κουρασμένος μπαίνει πιο εύκολα σε κατάσταση στρες με το παραμικρό. Η επαρκής ξεκούραση λειτουργεί σαν προληπτική «ασπίδα» στη λήψη αποφάσεων.
Μείωσε τον αριθμό των μικρών αποφάσεων
Όσο περισσότερες μικρές αποφάσεις παίρνουμε μέσα στην ημέρα, τόσο πιο εύκολα εξαντλείται η ικανότητά μας να σκεφτόμαστε καθαρά όταν χρειάζεται πραγματικά. Η απλοποίηση της καθημερινότητας αφήνει περισσότερο χώρο για τις αποφάσεις που μετράνε.
Κλείνοντας
Δεν μπορούμε πάντα να αποφύγουμε το στρες. Μπορούμε όμως να μάθουμε να το αναγνωρίζουμε και να δημιουργούμε τον χώρο που χρειαζόμαστε πριν αποφασίσουμε. Όσο καλύτερα κατανοούμε πώς λειτουργεί ο εγκέφαλός μας υπό πίεση, τόσο πιο κοντά βρισκόμαστε σε αποφάσεις που πραγματικά αντικατοπτρίζουν αυτό που θέλουμε, και όχι μόνο αυτό που αντέχουμε εκείνη τη στιγμή.
